Inclusieve openbare toiletten

Het aanbieden van inclusieve openbare toiletten staat steeds meer op de agenda van lokale besturen. In De Panne, Brussel en Amsterdam vinden we inspirerende voorbeelden.

De Panne

In De Panne staat er sinds maart 2024 een Vlaamse primeur in de Schuilhavenlaan. Met de installatie van een volautomatisch zelfreinigend toilet garandeert de gemeente op deze toeristische plaats nu een proper toilet, dat 24 uur op 24 toegankelijk is. De kostprijs van een toiletbezoek bedraagt 50 cent en is te betalen met gsm of bankkaart. Ook voor minder mobiele mensen is het toilet makkelijk toegankelijk dankzij de automatische schuifdeur. Reiniging van het toilet gebeurt automatisch:

• Het toilet spoelt automatisch door, waarna een reiniging gebeurt.
• De vloer krijgt een automatische reiniging onder hoge druk.
• Afval spoelt weg naar een technische ruimte.
• Reiniging en desinfectie van de wasbak vinden plaats.

Het zelfreinigend openbaar toilet moet een antwoord bieden op de vraag naar bijkomende toiletfaciliteiten, ook voor mensen met een beperking.

Changing Places

Ook in 2022 pakte De Panne uit met een gelijkaardig initiatief: ‘Changing Places’, gelegen op het Pierre Bortierplein op zo’n 50 meter van de zeedijk. De ruimte voorziet in een gratis oplossing om in alle comfort naar het toilet te gaan, om te kleden of te verversen. Daarbovenop is het volledig ingericht op de noden van mensen met een beperking: 

• Makkelijke toegang voor een strandrolstoel
• Een openbaar toilet met een hoog-laagbed 
• Een tillift in het plafond
• Douches
• Wachtruimte

De gemeente De Panne huurt het aangepaste sanitaire blok voor 25.000 euro per jaar. Changing Places draagt bij aan de missie van De Panne om iedereen het strand en de zee te laten beleven.

Brussel

Sinds begin april 2024 zijn er in Brussel ook vier zelfreinigende toiletten geïnstalleerd. Dit moet de vraag naar openbare toiletten voor vrouwen en mensen met beperkte mobiliteit tegemoetkomen. In totaal zijn er nu 29 urinoirs en acht openbare toiletten in Brussel. Volgens schepen van Openbare Netheid Zoubida Jellab is dit nog altijd onvoldoende. Het is dan ook de bedoeling om jaarlijks twee nieuwe toiletten te installeren. De kostprijs hiervoor bedraagt ongeveer 70.000 euro. Jaarlijks komen daar zo’n 25.000 euro aan reinigingskosten bovenop. Deze toiletten worden twee keer per dag gepoetst. Op termijn hoopt de schepen enerzijds te voldoen aan de vraag van de inwoners en toeristen, anderzijds gelijke toegang te realiseren tot openbare toiletten voor mannen en vrouwen en voor mensen met een beperkte mobiliteit.

Amsterdam

In Nederland heeft Amsterdam een raamovereenkomst getekend voor het plaatsen van nieuwe zelfreinigende openbare toiletten. De stad vindt het belangrijk dat er voldoende nette openbare toiletten zijn voor iedereen. Daarom investeert ze de komende jaren minstens 4 miljoen euro in nieuwe openbare toiletten in de parken en groene recreatielocaties. Daarnaast bekijkt ze de mogelijkheid om verouderde openbare toiletten te vervangen. Sanitronics zal zorgen voor zelfreinigende openbare toiletten die rolstoeltoegankelijk en genderneutraal zijn. Een standaard toiletunit bestaat uit twee toiletten. Terwijl het ene toilet in gebruik is, wordt het andere automatisch gereinigd. Nadat het ene toilet door de gebruiker is verlaten, verwisselen de units als een draaideur van plek. De reiniging gebeurt met een druk van 70 bar met biologisch afbreekbare zeep. Na iedere reiniging wordt alles droog geblazen met een ‘luchtmes’, waardoor het toilet altijd schoon én droog is. Het ontwerp van de toiletten is aangepast aan het straatbeeld van Amsterdam.